16.8 C
Belgrade
ponedeljak, 14 juna, 2021

Rogožarski IK-3: Ponos srpskog ratnog vazduhoplovstva

NAJČITANIJE

- Advertisement -

Rogožarski IK-3 je bio srpski niskokrilni lovački avion jednosed, koji je konstruisao projektantski tim inženjera Ljubomira Ilića, Кoste Sivčeva i Slobodana Zrnića 1936.

Dan posle 6. Aprila kada obeležavamo osam decenija od kako je nacistička Nemačka bombardovala Beograd, uz velike ljudske žrtve i materijalna razaranja, čime je na području Кraljevine Jugoslavije počeo Drugi svetski rat, neophodno je da se prisetimo a verujem i za mnoge da prvi put čuju po nešto o ratnom vazduhoplovstvu i herojima tog vremena!

Rogožarski IK-3: Ponos srpskog ratnog vazduhoplovstva 1
Rogožarski IK-3 – piloti
- Advertisement -

U vreme Titove Jugoslavije sistematski je uništavano sećanje na mnoge slavne epizode naše istorije. Ono što se danas možda i najmanje zna je junačka borba naše vojske tokom nemačke invazije u Aprilskom ratu 1941. godine.

Rogožarski IK-3 daleko bolji od nemačkog Meseršmita

Takođe, sveopšte blaćenje Kraljevine Srbije, Prvog svetskog rata i međuratnog perioda trajalo je decenijama. Tako se, recimo, ne zna da smo mi u međuratnom periodu imali vrlo razvijenu avioindustriju.

Da li ste znali da smo mi u Srbiji do 1941. godine imali čak devet fabrika aviona? Ili da smo imali moćnu vojnu avijaciju od čak skoro 1.000 ratnih aviona? Ili da je naš ratni avion lovac domaće proizvodnje ”Rogožarski IK-3” koji možete videti na slikama, imao bolje performanse od nemačkog Meseršmita, ponosa nemačke avijacije, koja je sa lakoćom osvajala Evropu?

Rogožarski IK-3: Ponos srpskog ratnog vazduhoplovstva 2
Rogožarski IK-3
- Advertisement -

Lovački avion Rogožarski IК-3 nastao je tokom tridesetih godina 20. veka kao rezultat privatnog poduhvata inženjera Ljubomira Ilića, Кoste Sivčeva i Slobodana Zrnića, koji se timu priključio u fazi izrade statičkih proračuna i projektovanja strukture.

Inžinjeri Ljubomir Ilić i Kosta Sivčev koji su pripremili projekat IK-2 su odlučili da pripreme projekat naprednog lovačkog aviona koji bi mogao da parira najmodernijim lovcima. Inžinjeri su ovaj projekat pripremili samostalno, bez podrške vojnih vlasti. Iliću i Sivčevu se u radu na projektu pridružio i inžinjer Slobodan Zrnić. Posao je podeljen tako da je Ljubomir Ilić pripremio aerodinamičke proračune. Kosta Sivčev je radio na opremi, krilcima i repnim površinama,a Slobodan Zrnić je radio presek trupa, krila i motornu instalaciju. Kako bi se proverili proračuni maketa Rogožarski IK-3 je ispitivana u aerodinamičkom tunelu u Francuskoj.

Projektna dokumentacija Rogožarski IК-3 je predata na usvajanje Кomandi vazduhoplovstva polovinom 1936. godine, ali je zbog nepoverenja u domaće konstruktore ugovor za izradu prototipa potpisan tek u martu 1937. Izrada prototipa poverena je fabrici aviona Rogožarski, koja je imala velikog iskustva u izgradnji aviona drvene konstrukcije što je omogućavalo kvalitetnu izradu krila i stabilizatora Rogožarski IК-3 koji su izrađivani od lepenke.

Rogožarski IK-3: Ponos srpskog ratnog vazduhoplovstva 3
Rogožarski IK-3 retka fotografija sa banjalučkog aerodroma

Na žalost, takve informacije su vešto prikrivane decenijama i danas se ne znaju mnoge epizode naše istorije, poput osvete naše avijacije za Hitlerov napad na našu zemlju i bombardovanje Trećeg rajha, nakon 6. aprila 1941. godine.
Naša zemlja je tako postala druga u istoriji koja je uspešno bombardovala vojne ciljeve po nemačkom Rajhu tokom aprila 1941. Pre naše ratne avijacije, je to jedino pošlo za rukom Velikoj Britaniji sa svojim RAF-om.

Rogožarski IK-3 sejao je paniku po Evropi u aprili 1941.

U skladu sa ratnim planovima, odmah po napadu bombarderi Jugoslovenske vojske uspešno su bombardovali nemačke, italijanske i mađarske ciljeve po južnoj Austriji, Mađarskoj, Rumuniji, Bugarskoj i Albaniji. Svi austrijski i mađarski gradovi su tih aprilskih dana proglašavali uzbunu od mogućih dejstava jugoslovenske avijacije, koja je inače u svetu imala izuzetnu reputaciju.

Recimo sa banjalučkog aerodroma Rovine (Nova Topola) pod komandom pukovnika Stanka Diklića, komandanta 8. bombarderskog, „Osvetničkog“ puka, poleteli su piloti koji su prvi bombardovali Treći Rajh, što je bio najveći ratni podvig tog vremena, posebno imajući u vidu tada najbolju na svetu nemačku protivvazdušnu odbranu.

Narednik Milisav Semiz, koji je tokom Aprilskog rata leteo na lovačkom avionu Rogožarski IК-3, bio je najuspešniji pilot-lovac Jugoslovenskog kraljevskog ratnog vazduhoplovstva sa četiri nepotvrđene vazdušne pobede.

Jugoslovenski piloti koji su leteli na lovačkim avionima Rogožarski IК-3, postigli su tokom Aprilskog rata 11 nepotvrđenih vazdušnih pobeda uz gubitke od četiri oborena IК-3 i tri koje su njihove posade uništile na zemlji kako ne bi pali neprijatelju u ruke.

- Advertisement -
- Advertisement -

Srodni članci

Ostavite komentar

Najnovije vesti